Thuốc GLP-1 như Ozempic có làm giảm huyết áp không?
Mức giảm huyết áp trong thử nghiệm, thời gian thay đổi, nhịp tim tăng, nguy cơ huyết áp xuống quá thấp và những điều cần ghi cho bác sĩ.
Đọc trong 8 phút
Có, thuốc GLP-1 giảm huyết áp trung bình vài mmHg. Trong thử nghiệm giảm cân chính của Wegovy (semaglutide) và Zepbound (tirzepatide), huyết áp tâm thu, tức số trên, giảm khoảng 6 đến 8 mmHg; nhóm giả dược, không chứa hoạt chất, giảm khoảng 1 mmHg. Ở người mắc đái tháo đường típ 2, semaglutide, hoạt chất trong Ozempic, làm tâm thu giảm thêm khoảng 2 mmHg so với giả dược hoặc thuốc đái tháo đường khác. Tại Hoa Kỳ, điều trị tăng huyết áp không nằm trong chỉ định được phê duyệt của Ozempic, Wegovy, Mounjaro hay Zepbound. Nhịp tim thường tăng vài nhịp mỗi phút; một tỷ lệ nhỏ người dùng bị huyết áp xuống quá thấp. Kết quả đo tại nhà cho bác sĩ thấy thay đổi của bạn.
Thuốc GLP-1 giảm huyết áp bao nhiêu?
Huyết áp tâm thu giảm trung bình vài mmHg. Tại Hoa Kỳ, Ozempic (semaglutide) và Mounjaro (tirzepatide) dùng cho đái tháo đường típ 2; Wegovy (semaglutide) và Zepbound (tirzepatide) dùng cho kiểm soát cân nặng. Tirzepatide còn tác động lên thụ thể hormone GIP. Bảng dẫn nhãn Hoa Kỳ và nghiên cứu, không nêu chỉ định tại Việt Nam.
| Thuốc | Thử nghiệm, đối tượng | Thay đổi tâm thu |
|---|---|---|
| Wegovy, tiêm 2,4 mg mỗi tuần | STEP 1, 68 tuần; người lớn béo phì hoặc thừa cân, không mắc đái tháo đường (nhãn Hoa Kỳ) | Giảm 6,2 mmHg; giả dược giảm 1,1 |
| Zepbound, tiêm 5, 10 hoặc 15 mg mỗi tuần | SURMOUNT-1, 72 tuần; người lớn béo phì hoặc thừa cân, không mắc đái tháo đường típ 2 (nhãn Hoa Kỳ) | Giảm 6,6 đến 7,7 mmHg tùy liều; giả dược giảm 1,0 |
| Zepbound, tiêm 10 hoặc 15 mg mỗi tuần | SURMOUNT-2, 72 tuần; người lớn mắc đái tháo đường típ 2 kèm béo phì hoặc thừa cân; cùng nhãn Hoa Kỳ | Giảm 5,6 đến 7,1 mmHg tùy liều; giả dược giảm 1,2 |
| Semaglutide, gồm Ozempic; dạng tiêm hoặc viên | 29 thử nghiệm dài ngắn khác nhau; 26.985 người lớn mắc đái tháo đường típ 2 (Endocrine, 2023) | Giảm thêm 2,3 mmHg so với giả dược hoặc thuốc đái tháo đường khác |
Không thể xếp hạng thuốc từ nghiên cứu khác nhau. Thử nghiệm giảm cân đo tại phòng khám; tâm thu ban đầu trung bình khoảng 123 đến 131 mmHg. Huyết áp tâm trương, tức số dưới, thay đổi ít hơn: STEP 1 ghi nhận giảm 2,8 mmHg, so với 0,4 ở nhóm giả dược.
Nghiên cứu nhỏ trong SURMOUNT-1 cho người lớn không mắc đái tháo đường típ 2 đeo máy đo cả ngày lẫn đêm. Sau 36 tuần, tâm thu trung bình 24 giờ giảm thêm 7,4 đến 10,6 mmHg với tirzepatide so với giả dược, tùy liều. Mức giảm có cả ban ngày lẫn ban đêm, theo Hypertension năm 2024. Phép đo 24 giờ khác với tự đo tại nhà.
Huyết áp giảm nhanh đến đâu?
Trong thử nghiệm giảm cân SURMOUNT-1, tirzepatide làm huyết áp giảm nhanh trong khoảng 24 tuần đầu, gần sáu tháng, rồi ổn định đến tuần 72, theo Heart năm 2024. Các tác giả ước tính giảm cân giải thích khoảng hai phần ba (67,6%) mức giảm tâm thu. Người đang dùng thuốc huyết áp vẫn tiếp tục dùng; bác sĩ nghiên cứu được phép điều chỉnh.
Thuốc GLP-1 có làm tăng huyết áp không?
Trong thử nghiệm, huyết áp trung bình không tăng. Chỉ số tăng là nhịp tim; nhiều máy đo dùng nhãn “Pulse” cho chỉ số này. Nhãn Hoa Kỳ của Ozempic, Wegovy, Mounjaro và Zepbound ghi nhận mức tăng trung bình 1 đến 4 nhịp/phút. Nhãn Wegovy yêu cầu báo nhân viên y tế khi hồi hộp hoặc tim đập nhanh lúc nghỉ.
Huyết áp có thể tăng trở lại sau ngừng thuốc. Trong SURMOUNT-4, tâm thu giảm 11,2 mmHg sau 36 tuần dùng Zepbound. Người chuyển sang giả dược sau đó tăng 8,2 mmHg trong 52 tuần tiếp theo; người tiếp tục Zepbound tăng 2,0 mmHg, theo nhãn Zepbound Hoa Kỳ.
Nếu kết quả cao hơn thường lệ, Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (AHA) khuyên đo lại và ghi cả hai. Nếu số trên đột ngột trên 180 hoặc số dưới trên 120 mà không có triệu chứng, chờ ít nhất một phút rồi đo lại. Nếu một trong hai vẫn cao như vậy, liên hệ nhân viên y tế ngay. Khi mức cao này kèm đau ngực, khó thở, đau lưng, tê, yếu, thay đổi thị lực hoặc khó nói, hãy gọi cấp cứu ngay, không chờ đợi.
Thuốc GLP-1 có gây huyết áp thấp không?
Có, ở một tỷ lệ nhỏ người dùng. Nhãn Hoa Kỳ ghi nhận huyết áp thấp ở 1,3% người lớn dùng Wegovy trong thử nghiệm giảm cân, so với 0,4% dùng giả dược. Zepbound ghi nhận 1,6%, so với 0,1%. Đây là báo cáo ở người tham gia thử nghiệm, không phải tỷ lệ kết quả đo tại nhà bị thấp. Cả hai nhãn ghi nhận thường gặp hơn khi dùng kèm thuốc huyết áp. Trong nhóm Zepbound, tỷ lệ là 2,2% ở người có dùng thuốc huyết áp, so với 1,2% không dùng. Nhãn Zepbound cũng nêu liên hệ với tác dụng phụ tiêu hóa và mất nước.
Khi nôn hoặc tiêu chảy, Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) khuyên uống nhiều nước. Nếu nôn liên tục, uống vào lại nôn ra, hãy hỏi nhân viên y tế ngay. Hướng dẫn NHS và AHA ở đây thuộc Anh và Hoa Kỳ, không phải hướng dẫn của Việt Nam.
Nghiên cứu tại ENDO 2026, hội nghị thường niên của Endocrine Society, hồi cứu hồ sơ 42.262 người lớn đang dùng ít nhất hai nhóm thuốc huyết áp. Trong cùng nhóm người, tỷ lệ có biến cố liên quan huyết áp thấp tăng từ 8,7% trước dùng GLP-1 lên 10,2% trong sáu tháng sau bắt đầu. Biến cố gồm chóng mặt, ngất, té ngã, chẩn đoán huyết áp thấp và tâm thu từ 90 mmHg trở xuống. Thường gặp nhất ở người từ 65 tuổi và người mắc đái tháo đường típ 2. Đây là nghiên cứu quan sát so sánh cùng người trước và sau dùng thuốc, không có nhóm giả dược và mới là tóm tắt hội nghị. Kết quả cho thấy liên hệ, không chứng minh nguyên nhân. Tác giả cấp cao cho rằng cần nghiên cứu xác nhận, theo Đại học Northwestern.
NHS và AHA đều gọi mức dưới 90/60 mmHg là huyết áp thấp. AHA cho biết một kết quả thấp thường không đáng lo nếu không có triệu chứng hay vấn đề khác. Nếu chóng mặt, buồn nôn hoặc có triệu chứng khác, liên hệ nhân viên y tế. NHS liệt kê choáng hoặc chóng mặt, buồn nôn, nhìn mờ, yếu, lú lẫn và ngất. Nếu sắp ngất, NHS khuyên nằm kê chân cao; nếu không nằm được, ngồi cúi đầu giữa hai gối. Xem bài chỉ số huyết áp thấp.
Chóng mặt không luôn do huyết áp thấp. NHS về tirzepatide và semaglutide nêu rằng hạ đường huyết cũng gây chóng mặt, dễ gặp hơn khi dùng kèm thuốc đái tháo đường khác.
Dùng GLP-1 cần ghi gì tại nhà?
Ghi mỗi kết quả với ngày, giờ và nhịp tim. AHA khuyên hỏi nhân viên y tế về tần suất đo, nghỉ yên năm phút trước đo, đo hai lần cách nhau một phút và cùng giờ mỗi ngày.
Ghi ngày bắt đầu hoặc thay đổi liều, ngày mỗi lần tiêm, ngày buồn nôn, nôn hoặc tiêu chảy, cùng thời điểm chóng mặt. Bác sĩ không trực tiếp thấy những việc này.
Bản ghi càng hữu ích khi dùng thuốc huyết áp. AHA khuyên không ngừng thuốc huyết áp khi chưa hỏi nhân viên y tế, bất kể kết quả đo. Bác sĩ kê đơn quyết định việc đổi liều từng thuốc dựa trên kết quả của bạn.
Công cụ tính huyết áp trung bình tính trung bình danh sách kết quả. Mẫu theo dõi huyết áp để in có cột ghi chú. BP Diary giữ từng kết quả cùng nhịp tim, ghi chú và tạo báo cáo miễn phí cho khoảng thời gian tùy chọn, chẳng hạn từ lần đổi liều gần nhất.
Khi nào cần liên hệ bác sĩ?
Liên hệ bác sĩ nếu chóng mặt tái diễn; NHS coi đây là triệu chứng huyết áp thấp và khuyên đi khám sau bất kỳ lần ngất nào. Gọi cấp cứu ngay nếu người ngất không thở, không đánh thức được trong một phút, chưa hồi phục hoàn toàn hoặc khó nói hay cử động. Tương tự nếu có đau ngực, tim đập mạnh, hồi hộp hoặc nhịp không đều. NHS cũng coi ngất khi vận động hoặc nằm là dấu hiệu cấp cứu. Mang bản ghi đi khám để bác sĩ thấy thay đổi từ khi bắt đầu thuốc.